Warkocz drożdżowy

Według przepisu z 1895 r.

Lena Gryszko
Autor
Przygotowanie
1 godz. 40 min
Gotowanie
35 min
Ocena
5.0 (39 ocen)
Warkocz drożdżowy

Kolejna odsłona mojego ulubionego ciasta drożdżowego :) Tym razem mięciutki i pulchny warkocz drożdżowy — chałka, jak mówiła moja babcia. Idealny na sobotnie śniadanie, kiedy ma się chwilę spokoju i ochotę na coś domowego. Można się nim zajadać z masłem, z konfiturą albo tak po prostu, z kawą. Smacznego!

Warkocz drożdżowy – zdjęcie 1
Warkocz drożdżowy – zdjęcie 2

Warkocz drożdżowy — tradycyjna chałka na śniadanie

Warkocz i chałka to właściwie to samo — splecione ciasto drożdżowe, które pachnie masłem i wanilią. Chałka ma korzenie w kuchni żydowskiej, ale w polskich domach stała się słodszą wersją na weekendowe śniadania. Pieczony warkocz jest miękki w środku, złoty na zewnątrz, a połamany ręką daje tę satysfakcję świeżego chleba. Baza ciasta jest ta sama, której używam w drożdżówkach z truskawkami czy w drożdżówce z wiśniami — sprawdzona, miękka, z dodatkiem esencji waniliowej.

Warkocz drożdżowy – zdjęcie 1
Warkocz drożdżowy – zdjęcie 2

Jak zaplatać warkocz z 3 pasm

Dzielę wyrośnięte ciasto na 3 równe części i z każdej wałkuję podłużny wałeczek — grubszy w środku, cieńszy na końcach. Trzy wałeczki układam obok siebie, koniec łączę razem i zaplatam jak warkocz (prawy nad środkowym, lewy nad środkowym, powtarzam). Końcówki sklejam i podwijam pod spód. Jeśli za pierwszym razem idzie nierówno — nie przejmuj się, po upieczeniu i tak będzie pięknie wyglądał. Na moim kanale YouTube pokazuję to krok po kroku.

Warkocz drożdżowy – zdjęcie 1
Warkocz drożdżowy – zdjęcie 2

Sekret puszystej chałki — dwa wyrastania i smarowanie jajkiem

Klucz do miękkiego warkocza to dwa etapy wyrastania: ok. 1 godziny w misce i 20-30 minut po upleceniu. Nie skracaj drugiego — to wtedy chałka zyskuje tę puszystość. Przed włożeniem do piekarnika smaruję wierzch roztrzepanym jajkiem — dzięki temu warkocz wyjdzie złoty i błyszczący. Możesz też posypać go maskiem sezamu albo maku dla dekoracji. Piekę w 170°C przez ok. 30-35 minut — gotowy warkocz po popukaniu w spod powinien brzmieć jak chleb.

Porcje

Składniki

  • 250 mililitrów mleka lekko ciepłe (ok. 37-40°C)
  • 30 gramów drożdży świeże; lub 10 g suchych
  • 1 łyżka cukru do rozczynu
  • 1 łyżka mąki pszennej do rozczynu
  • 3 jajka + 1 do posmarowania wierzchu
  • 100 gramów cukru
  • 1 łyżeczka esencji waniliowej
  • 1 szczypta soli
  • 80 gramów masła roztopionego, przestudzonego
  • 450 gramów mąki pszennej
  • 200 gramów mąki pszennej po pierwszym wyrośnięciu

Przygotowanie

  1. 1
    W lekko ciepłym mleku kruszę drożdże, dodaję łyżkę cukru i łyżkę mąki, mieszam i odstawiam na 5-10 minut, aż rozczyn zrobi się pienisty.
  2. 2
    W mikserze na wysokich obrotach ubijam 3 jajka z cukrem przez kilka minut, aż masa stanie się puszysta i blada.
  3. 3
    Dodaję 450 g mąki, rozczyn drożdżowy, esencję waniliową i szczyptę soli. Zakładam hak do ciasta i miksuję na średnich obrotach przez ok. 10 minut, aż ciasto stanie się gładkie.
  4. 4
    Wlewam rozpuszczone i ostudzone masło, zmniejszam obroty do wolnych i łączę hakiem przez 5 minut.
  5. 5
    Przykrywam miskę ściereczką i odstawiam w ciepłe miejsce na ok. 1 godzinę do wyrośnięcia.
  6. 6
    Do wyrośniętego ciasta wsypuję resztę mąki (200 g) i wyrabiam hakiem przez ok. 10 minut, aż ciasto będzie elastyczne.
  7. 7
    Ciasto dzielę na 3 równe części i z każdej wałkuję podłużny wałeczek (ok. 35 cm długości), grubszy w środku, cieńszy na końcach.
  8. 8
    Łapię 3 wałeczki za jeden koniec i lekko ściskam. Zaplatam jak warkocz (prawy nad środkowym, lewy nad środkowym). Końcówki sklejam i podwijam pod spód. Przekładam na blachę wyłożoną papierem.
  9. 9
    Warkocz przykrywam ściereczką i zostawiam do ponownego wyrośnięcia na ok. 20-30 minut.
  10. 10
    Smaruję wierzch warkocza roztrzepanym jajkiem — dzięki temu wyjdzie złoty i błyszczący. Opcjonalnie posypuję makiem albo sezamem.
  11. 11
    Piekę w piekarniku rozgrzanym do 170°C przez ok. 30-35 minut. Gotowy warkocz po popukaniu w spód powinien brzmieć głucho, jak chleb.

Masz pytanie o ten przepis? Zobacz FAQ →

Treść oryginalna przepisu z 1895 roku

Dwie kwarty letniego mleka, trochę soli, 10 łutów drożdży rozbić z mąką i zostawić w cieple, aby się ciasto podniosło. Gdy z wierzchu ciasto popęka, wlać 20 żółtek ubitych do białości z 2 szklankami cukru, wybijać dobrze, wlać pianę z ubitych białek, dodać tyle mąki aby ciasto było gęste jak na bułki, w końcu wlać 3 szklanki topionego masła, trochę cytrynowej skórki, gorzkich migdalów i wybijać ciasto dopóki od rąk odchodzić nie będzie. Wtedy przykryć i zostawić w cieple żeby podrosło. Wtedy brać z ciasta po kawałku, wałkować na stolnicy wałeczki, grubsze na środku niż na końcach i splatać jak warkocz 3 wałeczki razem.

Gotujesz z moimi przepisami?

Chcę zobaczyć jak Ci wyszło! Oznacz mnie na Instagramie i TikToku @lenagryszko

Często zadawane pytania

Czym różni się warkocz drożdżowy od chałki?

W praktyce to to samo ciasto — splecione ciasto drożdżowe pieczone z wierzchu na złoto. Chałka ma korzenie w kuchni żydowskiej, gdzie tradycyjnie jest niesolona, pieczona bez mleka i bez cukru (na szabat). W polskich domach źyje pod nazwą "warkocz" i jest słodsza, z mlekiem i masłem. Na PrzepisyTradycyjne.pl podaję domową, słodszą wersję — tę, którą pieczono u moich dziadków.

Jak zapleciony warkocz ładnie utrzyma kształt?

Trzy triki: wałeczki formuj grubsze w środku, cieńsze na końcach (splot będzie się również zwężał i wyglądał estetycznie); końcówki po zaplataniu sklej i podwiń pod spód; przed pieczeniem pozwól warkoczowi wyrosnąć 20-30 minut — zbyt krótkie drugie wyrastanie sprawi, że rozpłynie się w piekarniku.

Dlaczego warkocz nie urosł?

Najczęściej powód to zbyt gorące mleko w rozczynie (zabija drożdże) lub stare/nieaktywne drożdże. Sprawdź daty ważności i używaj mleka o temperaturze ok. 37-40°C — lekko ciepłego, nigdy gorącego. Drugi powód: przeciąg albo zimne miejsce do wyrastania. Używaj garnka z ciepłą wodą przykrytego pokrywką do góry dnem — na niej ustaw miskę z ciastem.

Czym posypać warkocz drożdżowy przed pieczeniem?

Klasyczne opcje to mak, sezam, płatki migdałowe albo kruszonka. Jeśli chcesz klasyk z dzieciństwa — nic dodatkowego, tylko jajko. Dla wersji świątecznej dodaję lukier po upieczeniu: 150 g cukru pudru + 2 łyżki ciepłej wody + kilka kropli cytryny.

Masz pytanie? Zadaj je w komentarzu →

Komentarze (8)

MR
Marzena Rytel10 lat temu

W przepisie nie ma słowa na temat tego, co zrobić z masłem. Tylo w filmiku jest ta informacja. Popraw to proszę, bo się ktoś natnie tak jak ja :)

Lena Gryszko
Lena Gryszko10 lat temu

Dzięki! ☺️

AT
Agnieszka Trepczyk9 lat temu

Czy w przepisie nie ma błędu z ilością mąki? Bo z 170g ciasto wychodzi strasznie rzadkie.

MK
Monika Krawczyk6 lat temu

Mam to samo

BB
Beata Burdek5 lat temu

W przepisie 2 jajka , a na filmiku 1 jajko 😕

JG
Joanna Grzeskowiak9 lat temu

jak nie pisze jak pisze

WM
Wiola Maj6 lat temu

Przepis beznadziejny,stracony czas i produkty. Ciasto jest tak rzadkie ze nie da się go wyrobić. Żeby uczyć innych trzeba najpierw samemu się nauczyć.

MK
Monika Krawczyk6 lat temu

Ja dodałam wiecej maki i jest ok